Παρασκευή, 15 Σεπτεμβρίου 2017

Ποιός Ντόναλντ Τράμπ;; Γεώργιος Αβέρωφ εδώ!

Γράφει η Δήμητρα Ρετσινά- Φωτεινίδου, Φιλόλογος- Μ.Α. Πολιτικής Φιλοσοφίας Α.Π.Θ. 

Με τους Έλληνες πολίτες χρεωμένους, με τον ΕΝΦΙΑ να χτυπάει κόκκινο  και να σημαίνει, συν τω χρόνω, εκποίηση και δήμευση της ακίνητης περιουσίας των άνεργων Ελλήνων, με την
δημόσια περιουσία μας υποθηκευμένη στο ΤΑΙΠΕΔ (δουλειά κι αυτή, να πουλάς ό,τι υπό κανονικές συνθήκες δεν είναι βάρος αλλά αξία), με μια χώρα που μοιάζει ακατοίκητη και απολίτιστη γιατί παντού, ακόμη και στα αυτονόητα, όπως είναι το χρέος μας να διατηρούμε καθαρές τις πόλεις μας, κυριαρχεί η ερήμωση και η εγκατάλειψη, ας πάρουμε κουράγιο και έμπνευση από τον ηγέτη της καρδιάς μας κι ας τιμήσουμε με μια εύφημο μνεία τον Πρύτανη των Ευεργετών του Έθνους, Γεώργιο Αβέρωφ τον Μετσοβίτη (1818- 1899)!

Ο Γεώργιος Αβέρωφ γεννήθηκε στο Μέτσοβο της Ηπείρου ανήμερα της Παναγίας -15 Αύγουστος του 1818- και ήταν γιος του Μιχαήλ Αυγέρου Αποστολάκα και της Ευδοκίας Φάφαλη. Ήταν βλαχόφωνη οικογένεια, όπως σχεδόν όλοι οι Μετσοβίτες. Ο Αυγέρος ρωσοποίησε το όνομά του σε Αβέρωφ, με την χαρακτηριστική κατάληξη… Φοίτησε στο Ελληνοσχολείο του Μετσόβου. Η διοικητική περιφέρεια Μετσόβου ονομαζόταν Πατριαρχική Εξαρχία Μετσόβου (1659 -1924) και φρόντιζε έτσι ώστε οι κάτοικοι να έχουν ένα καλό μορφωτικό- πολιτιστικό επίπεδο.


Το 1837 ο Γεώργιος Αβέρωφ φεύγει για το Καϊρο της Αιγύπτου, όπου βρισκόταν ο ετεροθαλής αδελφός του Αναστάσιος. Ο Γεώργιος έδειξε ευφυϊα και εργατικότητα στο εμπόριο και στην επιχειρηματική δραστηριότητα. Το 1866 εγκαθίσταται μόνιμα στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, ιδρύει τραπεζικό και εμπορικό οίκο με μετάξι και βαμβάκι.

Ο κύκλος των επιχειρήσεών του επεκτάθηκε σε όλην την Αίγυπτο και για αρκετά χρόνια ασκούσε το αποκλειστικό εμπόριο υφασμάτων στο Σουδάν. Ζούσε απέριττα και ελληνοχριστιανικά, με μεγάλη αγάπη για την μητέρα- πατρίδα και τους Αγίους της… και κυρίως το Αη Γιώργη που τον τιμούσε ιδιαίτερα! Ευεργέτησε με δωρεές την Αλεξάνδρεια, την Αθήνα και το Μέτσοβο.

Το 1882, όταν ο αγγλικός στόλος βομβάρδισε την Αλεξάνδρεια για να καταστείλει το εθνικιστικό κίνημα του Αραμπί Πασά, ο Αβέρωφ κατέφυγε στην Βιέννη, όπου επηρεάστηκε από το υψηλό πολιτιστικό επίπεδο. Ετσι αποφάσισε να ιδρύσει το Ωδείο Αθηνών και την Ελληνική Φιλαρμονική της Αλεξάνδρειας.

Ο Αβέρωφ ήταν το στήριγμα και η ψυχή της ελληνικής ομογένειας της Αλεξάνδρειας. Ανήγειρε το δημοτικό σχολείο θηλέων Αβερώφειο. Σε ετήσια βάση προικοδοτούσε το Γυμνάσιο και το Παρθεναγωγείο και ενίσχυε το νοσοκομείο της Αλεξάνδρειας. Ανύψωσε το πατριωτικό φρόνημα της ελληνικής παροικίας και το 1899 η κοινότητα έστησε ανδριάντα προς τιμή του –έργο του Γ. Βιτάλη- στην αυλή της Τοσιτσαίας Σχολής…

Για την Αθήνα ο Αβέρωφ είχε ιδιαίτερη αδυναμία και την φόρτωνε με δώρα για να «γλυκάνει την όψη και να αποκαταστήσει την αίγλη που είχε αμαυρώσει η δουλεία». Χρηματοδότησε τα Προπύλαια του Πανεπιστημίου Αθηνών, τους ανδριάντες του εθνομάρτυρα Ρήγα Φεραίου και του ιερομάρτυρα Πατριάρχη Γρηγορίου Ε’ και έδωσε 500.000 χρυσά φράγκα για την αποπεράτωση του «Μετσόβειου Πολυτεχνείου»!

Οι μεγάλοι ευεργέτες Μιχάλης Τοσίτσας και Νικόλαος Στουρνάρας, επίσης από το Μέτσοβο, χρηματοδότησαν γενναία το Πολυτεχνείο το 1878 με διακόσιες χιλιάδες τάλληρα για τις  «βάναυσες και ωραίες τέχνες και τα εργαλεία Γεωργικής…»! Εντός του Ιδρύματος σε ειδική αίθουσα δημιουργήθηκε η Πινακοθήκη Αβέρωφ που αποτελείται από 80 ελαιογραφίες αξίας 8.000 λιρών.

Η Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, το Αβερώφειο Εφηβείο («Φυλακές Αβέρωφ»), η «Γεωργική Σχολή Λαρίσης» και η αναμαρμάρωση με 2.000.000 χρυσά φράγκα του Παναθηναϊκού Σταδίου (Καλλιμάρμαρο) για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896 στην Αθήνα είναι έργα του Γεωργίου Αβέρωφ. Δική του δωρεά είναι και το θωρηκτό «Αβέρωφ» για το Πολεμικό Ναυτικό, που εξασφάλισε την υπεροπλία της Ελλάδος στη θάλασσα έναντι της Τουρκίας, κατά τους Βαλκανικούς πολέμους 1912-1913.

Προίκισε το Μέτσοβο και ιδιαίτερα την εκκλησία του Αη Γιώργη, στον οποίο είχε κάνει μεγάλο τάμα όταν έφευγε για την Αίγυπτο. Ο αβερώφειος κήπος είναι μικρογραφία της Πίνδου… Ο Αβέρωφ ανακαίνισε 14 ναούς του Μετσόβου. Μερίμνησε για τον ναό της Αγίας Παρασκευής και έκτισε το επιβλητικό κωδωνοστάσι ύψους 25 μ. Ίδρυσε επίσης φαρμακείο και διόρισε γιατρούς. Δικό του είναι και το νεκροταφείο στη θέση Γκούρα.

Στο Μέτσοβο έκτισε το Κεντρικό Δημοτικό Σχολείο, όπως επίσης και  σχολεία στα χωριά της Πατριαρχικής Εξαρχίας Μετσόβου. Στο Αβερώφειο Κληροδότημα δίνονται χρήματα για δασκάλους κλπ. Προικοδοτούνται τα άπορα κορίτσια και δίνονται χρηματικα΄βοηθήματα σε χήρες και ορφανά. Επιπλέον είχε θεσπιστεί  δώρο Χριστουγέννων και Πάσχα για τους φτωχούς…

Υποτροφίες σε νέους Μετσοβίτες για τη Θεολογική Σχολή Χάλκης, την Ιατρική, Φαρμακευτική, Φιλολογία, Φυσικομαθηματική Αθηνών κ.ά. δίνονταν με τη διαθήκη Αβέρωφ. Η υποχρέωση των σπουδαστών ήταν να δουλέψουν, μετά την αποπεράτωση των σπουδών τους, στο Μέτσοβο.

Οι Μετσοβίτες εθνικοί ευεργέτες Νικ. Στουρνάρας (1806-1853) και Μιχαήλ Τοσίτσας (1787- 1856), εκτός από το «Μετσόβειο Πολυτεχνείο Αθηνών», έφτιαξαν την Ελληνική Σχολή  Στουρνάρα – Τοσίτσα στο Μέτσοβο. Ο Στουρνάρας ήταν ανηψιός των αδελφών Τοσίτσα και όλοι τους έκαναν business στο Λιβόρνο, Παρίσι, Αλεξάνδρεια.

Ο Μιχάλης Τοσίτσας ήταν τραπεζίτης του  ηγεμόνα της Αιγύπτου Μεχμέτ Αλή! Εκτός από την φιλοπατρία, είχε και σεβασμό στα αδέλφια του: Κωνσταντίνο, Νικόλαο, Θεόδωρο. Δημιούργησαν τα Τοσίτσεια Ιδρύματα Αλεξάνδρειας, την Ελληνική Σχολή Θεσσαλονίκης, το Αρσάκειο Εκπαιδευτήριο στην Αθήνα κ.ά.

Ο Τοσίτσας ήταν ο πρώτος πρόξενος της Ελλάδος στην Αλεξάνδρεια στα 1833. Από την ίδια οικογένεια ήταν η εθνική ευεργέτιδα Ελένη Μ. Τοσίτσα, η οποία ίδρυσε το Παρθεναγωγείο Μετσόβου (1861), την Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αθηνών, το Αμαλίειον Ορφανοτροφείο κ.ά. Ο εγγονός Μιχάλης Τοσίτσας (1885- 1950) έζησε στην Ελβετία και πραγματοποίησε πολλά φιλανθρωπικά και πολιτιστικά έργα στο Μέτσοβο και στην Ήπειρο εν γένει.





1 σχόλιο :

  1. ΩΡΑΙΑ ΤΟ ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΑΣ ΔΕΝ ΤΟΥ ΑΡΕΣΕ ΚΑΙ ΤΟ ΕΚΑΝΕ ΑΒΕΡΩΦ ΤΟ ΤΟΣΙΤΣΑΣ ΑΠΟ ΠΟΥ ΤΟ ΑΡΠΑΞΕ ΔΕΝ ΤΟΝ ΕΦΘΑΝΕ ΕΝΑ ΕΠΙΘΕΤΟ

    ΑπάντησηΔιαγραφή